-ЕБС-Д ХОЁР ДУГУЙТ ТЭЭВРИЙН ХЭРЭГСЭЛ ЖОЛООДОХ ХИЧЭЭЛ ОРЖ, ҮНЭМЛЭХ ОЛГОЁ-

Хүүхдийнхээ төлөө нийгэм бултаараа нэгдээд шинжлэх ухааны үндэслэлтэй, практик хөрсөн дээр буусан хууль боловсруулах зүй ёсны шаардлага тулгарчихаад байна. Тэр ч утгаараа “Хууль бүхнийг хүүхдийн төлөө” гэсэн уриалга гаргасан байгаа билээ, бид. 

Томчууд /эцэг, эх, жолооч, иргэн/-ын толгойны өвчин суррон, цахилгаан дугуй, скүүтер унасан хүүхдүүд. Монгол Улсад унадаг дугуй, суррон, скүүтерийн хэрэглээ сүүлийн жилүүдэд эрс нэмэгдсэнтэй холбоотойгоор  энэ төрлийн тээврийн хэрэгсэл хөлөглөсөн хүүхдүүд сүлжилдэх болсон. Зүй нь эдгээр тээврийн хэрэгслийг унахдаа Монгол Улсын замын хөдөлгөөний дүрмийн 25 дугаар зүйлд заасны дагуу,  замын хөдөлгөөнд оролцохдоо унадаг дугуйн зам эсвэл явган хүний замаар бусдад аюул саад учруулахгүйгээр 10 км цагаас бага хурдтайгаар зорчино гэж заасан. . Гэсэн ч энэ төрлийн тээврийн хэрэгслийг ашиглаж буй хүүхдүүд бие биеэ дагаж дуурайн үзүүлбэр үзүүлэх, хамгаалалтын хэрэгслийг дүрэм журмын дагуу хэрэглэхгүй байх, явган зорчигчийг мөргөж гэмтээх зэргээр зөрчил гаргасаар байна.

Бид хэзээ болтол статистик харах болгондоо шогшироод маргааш нь мартдаг байх юм бэ.  2025 оны эхний улирлын байдлаар “суррон” унаж зам тээврийн хөдөлгөөнд оролцсоны улмаас 11 осол гарч, 15 хүүхэд өртжээ. Үүнийг өнгөрсөн онтой харьцуулахад осолд өртсөн хүүхдийн тоо 60 хувиар өссөн гэсэн үг.

Түүнчлэн Тээврийн прокурорын газраас Нийслэлийн төвийн 6 дүүргийн хэмжээнд зам тээврийн ослын улмаас хүүхэд хохирсон хэргийг 2025 оны 1 дүгээр улирлын байдлаар судалж, энэ төрлийн гэмт хэрэг, зөрчлөөс урьдчилан сэргийлэх ажлыг сайжруулах талаар 10 аж ахуйн нэгжид прокурорын мэдэгдэл хүргүүлжээ.Хэрхэн сайжруулж ямар арга хэмжээ авсныг бид нэхэн шаардах болно.

Зам тээврийн 147 осолд 164 хүүхэд өртөж, 83 хүүхдийн эрүүл мэндэд хохирол учирсан гэх мэдээлэл нэг талаасаа 83 ирээдүйн хувь зяаа бүрхэг боллоо гэсэн үг. Мэдээлллээс харвал 2024 оны мөн үетэй харьцуулахад хохирсон хүүхдийн  тоо 4.1 хувиар өссөн үзүүлэлт.

Үүнээс 52.4 хувь нь 14-17 насны хүүхдүүд байгаа бол 26.2 хувь нь 10-13, 15.8 хувь нь 6-9, 3.6 хувь нь 3-5, 1.8 хувь нь 3 хүртэлх насныхан байна. Зам тээврийн осолд өртсөн хүүхдүүдийн 85 нь эрэгтэй, 79 нь эмэгтэй хүүхэд байна. Ямартай ч зам тээврийн ослын улмаас хүүхдэд учирсан 75.2 сая төгрөгийн хохирол мөрдөн шалгах ажиллагааны явцад нөхөн төлөгдсөн гэх тоо байгаа ч тахир дутуу болсон насан туршийн толбо болж үлдсэн хүүхдүүдийн эрүүл мэнд, сэтгэлзүйн хохирлыг бүрэн барагдуулах арга бий гэж үү.

Нийслэлийн хэмжээнд өдөр тутамд 4500-5000 хүн хоёр дугуйт тээврийн хэрэгсэл ашиглаж байна гэсэн судалгаа байна. Тэднйи ихэнх нь ерөнхий боловсролын сургуулийн сурагчид.

Уг тээврийн хэрэгслээс үүдэж гарсан ослыг харвал, тохой болон шууны гэмтэл 26.7 хувь, тархины гэмтэл 18 хувь, өвдөг болон шилбэний гэмтэл 18 хувийг эзэлж байгаа аж. Уг нь сурроныг 18 насанд хүрсэн ангиллын жолоодох эрхийн А үнэмлэхтэй хүн жолоодоно, скүүтерийг техник үзүүлэлтээр нь мопедын ангилал руу оруулсан учраас 16-аас дээш насны хүүхдүүд унаж замын хөдөлгөөнд оролцохоор болсон. Уг журам энэ дөрөвдүгээр сарын 1-нээс эхлэн хэрэгжиж эхэлсэн ч, зөрчвөл Зөрчлийн тухай хуулиар 200 мянган төгрөгөөр торгохно гэсэн ч олигтой үр дүнд хүрэхгүй байна.

Одоо тэгээд яах вэ. Онхолдож мөргөлдөж, гэмтэхээр нь олноороо шагшиж шуугиад суугаад байх уу. Аль эсвэл гарц шийдэл хайж ЕБС-уудын сургалтын хөтөлбөрт оруулах уу...

Цахилгаан дугуй, суррон зэрэг нь 0.25 кВт-аас илүүгүй чадал бүхий цахилгаан хөдөлгүүрээр тоноглогдсон бол “унадаг дугуй” ангилалд багтана.

З.СҮХЭЭ