Улаанбаатар хотын түгжрэлийг бууруулахын тулд томоохон зах, худалдааны төвүүдийг нүүлгэх тухай бараг л 20 жил ярилаа. Гэвч өнөөдөр бүгд бахь байдгаараа, юу ч өөрчлөгдсөнгүй. Иргэд ч энэ "үлгэр"-т итгэхээ больсон. Үе үеийн хотын дарга нарын энэ амлалт хоосон уриа лоозонгийн шинжтэй болсныг хүмүүс хэлж, шүүмжилдэг. Тэгвэл одоогийн хотын дарга Х.Нямбаатар нийслэлд хэрэгжүүлж буй 16 мега төслийн нэг болох Туулын хурдны замын бүтээн байгуулалтын хүрээнд томоохон захуудыг үе шаттай нүүлгэнэ шилжүүлэхээ мэдэгдээд буй.

Тэрбээр нэг жилийн өмнө "Шинээр баригдах Туулын зам дагуу хотын зүүн, баруун талуудад төрөлжсөн худалдааны төвүүдийг нүүлгэн шилжүүлэх талаар эзэмшигч, өмчлөгчтэй нь яриа хэлцэл хийж, зөвшилцөхөөр төлөвлөж байна. Хэзээ мөдгүй хааж, боогоод нүүлгэх гэсэн зүйл байхгүй. Нэг талдаа худалдаа үйлчилгээг төрөлжүүлж хөгжүүлэх, нөгөө талд хотын иргэдийн амьдрах орчныг сайжруулж түгжрэлийг бууруулах шаардлага бий. Зах худалдааны төвүүдийг шилжүүлэхэд олон хүний бизнес, олон өрхийн амьжиргаа яригдах учраас сайтар төлөвлөж үе шаттай хийнэ.

Шийд гараагүй байхад ингэж олон нийтийг сандаргах зүйл хийхээ болих хэрэгтэй. Хэлээгүйг минь хэлсэн болгож олон нийтийг үймүүлэхгүй байхыг хүсье" гэдэг байр суурийг илэрхийлж байсан юм.

НИТХ-аас 2026 оны төсөвтөө тодотгол хийхээр энэ долоо хоногт /2026.02.24/ хэлэлцэж, санхүүжүүлэх төсөл, арга хэмжээг танилцуулав.

Улаанбаатарт үйл ажиллагаа явуулдаг 111 томоохон зах, худалдааны төв байдаг. Эдгээр төвд 25,288 худалдаа эрхлэгч үйл ажиллагаагаа явуулдаг гэх тоо бий.

Харин энэ ажил 2026 онд хэр явцтай байгаа талаар нийслэлийн Засаг даргын нэгдүгээр орлогч Т.Даваадалайгаас тодруулахад "Туулын хурдны замын бүтээн байгуулалтын ажлын зургийг хийж дууссан. Төв кэмпийн бүтээн байгуулалтын ажил бас дуусч байна. Төв кэмпийн дэргэд том дам нуруунууд цутгах бэлтгэл ажлыг 60 хувьтай хийж байгаа. Ирэх дөрөвдүгээр сард шаваа тавьж, нээлтээ хийж, газар шороо ажлыг эхлүүлнэ. Тийм учраас БНХАУ-аас ажиллах хүчин оруулж асуудал яригдаж байна.

Туулын хурдны зам нь 24 км урттай, зургаан эгнээтэй бөгөөд Улаанбаатар хотыг баруунаас зүүн тийш дайран өнгөрөх гол зам.

Энэ бүтээн байгуулалтын ажлын явц 50, 60 хувьд хүрэхээр нийслэлд үйл ажиллагаа явуулж байгаа 14 томоохон зах худалдааны төвийг тодорхой байршил руу нүүлгэн шилжүүлнэ. Ингэхдээ Улаанбаатар хотын баруун, зүүн болон хойд тал руу дэд бүтцийг нь шийдэж, богино хугацаанд нүүлгэх ажлыг үе шаттай хийнэ. Тэр утгаараа хоёр жилийн өмнөөс мэдэгдэж, хэлж байгаа. Бид өмнө нь 2024 онд "Да хүрээ" захыг нүүлгэх талаар автомашин борлуулагчдын холбоотой уулзаж, ярилцаж байсан" гэсэн юм.

Туулын хурдны зам байгуулах төслийн нийт өртөг 1.9 их наяд төгрөг. Үүнээс ТЭЗҮ-г боловсруулахад 2026 онд 4.2 тэрбум төгрөгийг төсөвлөхөөр нийслэлийн төсвийн тодотголд багтжээ. Нийслэлээс 2027 онд Туулын хурдны замын бүтээн байгуулалтыг хийж дуусахаар төлөвлөж байгааг холбогдох албаныхан мэдээлж байв. Энэ ажлыг хийхийн тулд маш их хөрөнгө мөнгөөр газар чөлөөлж, нөхөн төлбөр олгох шаардлагатай болно. Тэр хэрээр цаг хугацаа шаардаж таарна. Хэрэв тэгж чадвал Улаанбаатар хотын замын түгжрэлийг 15-20 хувиар буурна гэж мэргэжилтнүүд тооцоолж байгаа аж. Одоо хотын дарга Х.Нямбаатар олон жил ярьсан энэ ажлыг хийж чадах эсэхийг харах л үлдлээ.