Монголын Үйлдвэрчний Эвлэлийн Холбоо нь 1917 онд Монгол Улсад анх байгуулагдсан гэж үздэг олон нийтийн байгууллага. 1990 оны МҮЭ-ийн VI бүгд хурлаар үйлдвэрчний эвлэлийн бүтэц, зохион байгуулалтыг өөрчилж, үйдвэрчний эвлэлүүдийг чөлөөт холбооны хэлбэрээр зохион байгуулсан. Тус хурлаас "Үйлдвэрчний эвлэл нь аль нэг нам, төрийн байгууллагаас үл хамааран ажилладаг, гишүүдийнхээ язгуур эрх ашгийг хамгаалан, амьжиргааны үндсэн хэрэгцээг хангахуйц баталгаат цалин хөлстэй байх, ашиг сонирхлыг хамгаалах гол үүрэгтэй хөдөлмөрчдийн байгууллага" хэмээн тодорхойлжээ.

Өнөөдөр МҮЭ-ийн холбоо нь хөдөлмөр эрхэлж буй 200 гаруй мянган гишүүн, мэргэжил үйлдвэрлэлийн 14, аймаг, нийслэлийн 22 холбоотой хамгийн өргөн олон нийтийн, нийгмийн нөлөө бүхий хүчин хэмээгддэг. Монголын үйлдвэрчний эвлэлийн холбоодын уриа нь “МҮЭ-Таны  хөдөлмөрлөх эрх, хөгжлийн төлөө” юм.

Хоёр зууны түүхтэй МҮЭ Их хурлаа хийх гэж байгаа зар бий. Эх сурвалжийн хэлснээр энэ удаагийн хурал зургаадугаар сарын 25, 26-ны өдөр болох бөгөөд холбооны ерөнхийлөгчийг сонгоно. Учир нь МҮЭ холбооны ерөнхийлөгч С.Эрдэнэбат УИХ-ын гишүүн болсонтой холбоотойгоор энэ оны 12 дугаар сард болох хуваарьтай байсан хурлыг наашлуулж байгаа гэсэн.

Гэтэл Их хуралд 200 гишүүн оролцож, ерөнхийлөгчөө сонгох нь төлөөллийн зарчмыг хангахгүй хэмээн эсэргүүцэгчид бас байна. Харин холбооны зүгээс 20 мянган гишүүнтэй хуралдах боломж байхгүй гэх тайлбарыг өгөх аж. Үүнтэй зэрэгцэн Авлигатай тэмцэх газраас МҮЭХ-ны ерөнхийлөгч асан Х.Амгаланбаатарыг шалгаж байгаа талаар мэдээллээ. Түүнийг Эрүүгийн хуулийн авлигын гэмт хэргийн 22.12 болон 22.13 зүйл ангиар буюу эрх мэдлээ урвуулан ашигласан, хахууль авсан үндэслэлээр шалгаж байгаа гэнэ.  Хэрэг үйлдсэн байх магадлалтай хугацаа нь МҮЭ-ийн холбоодын ерөнхийлөгчөөр ажиллаж байсан үетэй нь хамааралтай гэнэ.

Таны хөдөлмөрлөх эрх, хөгжлийн төлөө гэх уриатай энэ байгууллага яг үнэндээ ямар ажил хийж, хэрхэн бидний эрхийг хамгаалж байна вэ гэх асуулт эндээс гарна. Албан мэдээллээс харвал Үйлдвэрчний эвлэлийн гишүүн ажлын хөлснийхөө 1 хувийг татварт төлдөг. Тус холбоонд гишүүнчлэлтэй 200 мянган гишүүнийг хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээний 1хувиар буюу 7920 төгрөгөөр үржүүлэхэд дунджаар 1.584.000.000 төгрөг болж байна. Дээр нь МҮЭ-ийн Соёлын төв, Төв байр гээд үл хөдлөх хөрөнгө ч цөөнгүй. Эдгээрийн ихэнх хувийг түрээсэлж орлого олдог нь нууц биш.

Нөгөөтэйгүүр үйлдвэрчний өмч хөрөнгө дүрэмдээ ч, хуульдаа ч Үйлдвэрчний эвлэлийн үе, үеийн гишүүдийн цалингаас авсан татвараас бий болсон.Төв байрныхаа 70-80 хувийг түрээсэлсэн учраас гишүүд нь ороод суух өрөө ч байдаггүй гэх гомдлыг хэлдэг юм байна лээ. Басхүү МҮЭ-өөр дөрөөлж, УИХ-ын гишүүн бэлдээд баймааргүй байна гэх шүүмжийг ч эргээд нэг харахад илүүдэх юун...

Тухайлбал, МҮЭ-ийн холбооны Ерөнхийлөгчөөр ажиллаж байсан Ш.Батбаяр, Г.Адъяа, Н.Содномдорж, С.Ганбаатар, С.Эрдэнэбат нарыг дурьдаж болно. Угтаа МҮЭ-Таны  хөдөлмөрлөх эрх, хөгжлийн төлөө ажиллах үүрэгтэй. Тэр ч утгаараа гишүүд нь “ухамсаргүйгээр” цалингаасаа татвар төлдөг. Ажилчид зүгээр л хамгаална гэж найдаж татвараа чимээгүйхэн төлдөг болохоос хамгаалахыг шаарддаггүй. Харин МҮЭ-ийн холбоо, тус холбооны Удирдах зөвлөлийн гишүүд гэх есөн этгээд дээгүүрээ жаалж,  УИХ-ын гишүүн болох замаа засдаг газар болж хувираад удлаа. Гаднын хөрөнгө оруулалттай уул ууурхайн компанийн ажилчид талбай дээр эрхээ хамгаалахаар цуглаж, акц хийх ч МҮЭ-д падгүй. Гагцхүү яажшуухан Их хурлаа сэмхэн хийж, өөрийн хүнээ ерөнхийлөгчөөр сонгон ирээдүйд их хурлын гишүүн болгох тухай л хуйвалдаж суугаа гээд мөрийцчих үү?  

З.УРСГАЛ