Үйлчлүүлэгчийнхээ итгэл дүүрэн  харцнаас өмгөөлөгч мэргэжлийн бахархлыг залуу насны эрмүүн эрч хүч, омогшлын хамт олонтаа мэдэрч яваа“Алтаргана” хууль зүй товчооны хуульч, өмгөөлөгч С.Ичинхорлоотой ярилцлаа. Тэрбээр цаг үргэлж хөгжиж, дараагийн алхамуудаа тодорхойлж, өөдөө тэмүүлж яваа нэгэн. 

-Юуны өмнө хэзээнээс хууль зүйн салбарт хөл тавьсан бэ, улмаар “Алтаргана” хуулийн фирмд ажиллаж буй  хугацаанд өөртөө ямар шинэлэг зүйлийг бий болгож, хэрхэн шинэ зүйлсээс сурч хөгжиж байна вэ?

-Миний бие 2017 онд Шихихутуг их сургуулийг төгсөж, ажлын гараагаа барилгын компанид хуулийн зөвлөхөөр эхэлж байлаа. Оюутан байхаасаа л шүүхийн мэтгэлцээнд (mock trial) өмгөөлөгчийн талаас оролцох дуртай байсан минь  энэ ажил мэргэжил рүү эргэлт буцалтгүй хөтөлсөн. Нөгөө талаас Өмгөөллийн байгууллагад дадлага хийх үедээ л өмгөөлөгч болох зорилгоо тодорхойлсон доо Иймд одоогийн  ажиллаж буй “Алтаргана” хуулийн фирмийнхээ үнэт зүйл, зорилгоор бахархдаг. Манай баг хууль эрх зүйн мэдээллийг иргэдэд хамгийн ойлгомжтой, энгийнээр хүргэх, ажлын явцыг цахимжуулж, үйлчилгээгээ шуурхай, үр дүнтэй үзүүлэхийг зорьдог. Зөвхөн 2025 онд  бид иргэдийн эрх зүйн боловсролд зориулж 170 гаруй контент түгээсэн байна. Энэхүү бүтээлч орчинд ажилласнаар мэдээллийг товч бөгөөд цэгцтэй боловсруулах, өөртөө итгэлтэй илтгэх, иргэдийн хэрэгцээнд нийцсэн судалгаа хийх зэрэг олон шинэ чадварт суралцаж, мэргэжлийн хувьд тасралтгүй хөгжиж байна. Улмаар 2026 онд 'MOCK TRIAL-2026' эрүүгийн хэргийн шүүхийн мэтгэлцээний тэмцээнийг “Чингис хаан” Тэргүүн зэргийн одонт, Монгол Улсын шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Хууль зүйн шинжлэх ухааны доктор (Ph.D), академич С.Нарангэрэл багшийн нэрэмжит болгон зохион байгуулсандаа туйлын баяртай байгаа. Энэхүү хариуцлагатай ажилд бидний зүгээс  өндөр ач холбогдол өгч, хичээнгүйлэн ажилласан.

- Та авсан хэрэг болон үйлчлүүлэгчидтэйгээ ямар чиг шугам зарчим барьж  ажилладаг вэ, ялангуяа өнөө цагт өмгөөллийн ажил бүр ч нарийсч байх шиг?

Эрүүгийн хэрэгт холбогдсон болон хохирогч болсон хүмүүст зөвхөн хууль зүйн туслалцаа хангалтгүй байдаг гэж үздэг. Тиймээс би хууль зүйн зөвлөгөөнөөс гадна сэтгэл зүйн дэмжлэг үзүүлэхийг хичээдэг болсон.

Ялангуяа өсвөр насны хүүхдүүдтэй яг л эгч шиг нь, найз шиг нь харилцаж, тэдэнд ирээдүй байгааг, боловсрол ямар чухал болохыг ойлгуулахыг зорьдог юм.

Миний зөвлөгөөг сонсоод хандлага нь өөрчлөгдөж, ирээдүйгээ өөдрөгөөр харж байгаа үйлчлүүлэгчээ харах нь энэ ажлын хамгийн сайхан хэсэг дээ.

- Хуульч өмгөөлөгч хүний тодотгож онцлох зүйл юу байдаг гэж боддог вэ?

Ямар ч хэрэг үйлдсэн хүнд "хүн" ёсоор хандаж, хууль зүйн туслалцаа үзүүлж чадах тэр чанар юм. Шүүх танхимд хүн бүр буруутгаж, нүд үзүүрлэж байхад зөвхөн өмгөөлөгч л үйлчлүүлэгчийнхээ талд зогсож, өмгөөллийн үгээ хэлдэг. Тэр үеийн хариуцлага, үйлчлүүлэгчийн итгэл дүүрэн харц бол өмгөөлөгч хүний бахархал юм.

-Залуу насны чин хүсэл эрмэлзэл, зорилгоосоо хуваалцахгүй юу?

-Өсвөр насны хүүхдүүд мэдлэг, мэдээлэлгүйн улмаас гэмт хэрэгт холбогдох, хохирох тохиолдол их байгаад би маш их эмзэглэдэг. Энэ бол тэдний буруу биш, бид тэдэнд зааж зөвлөөгүйнх. Ийнхүү ойлгуулаагүй нь эцэг эх, асран хамгаалагч гээд насанд хүрэгч бидний хайхрамжгүй байдлаас шалтгаалж байна. Тиймээс хүүхэд залуус болон тэдний асран хамгаалагчдад хууль зүйн боловсрол олгох, сэтгэл зүйд нь нийцсэн үр дүнтэй ажлуудыг тогтвортой хийх нь миний чин хүсэл юм.

-Танд хамгийн их зааж зөвлөдөг мэргэжил нэгт тань хэн бэ?

Найз, хуульч өмгөөлөгч Б.Батбаяраасаа онол, хууль хэрэглээний тал дээр үнэтэй зөвлөгөө авдаг. Тэр бол судалгаа, практик дээр маш сайн чадварлаг хуульчдын маань нэг. Ер нь өмгөөлөгч бид алхам тутамдаа л суралцаж байдаг учраас ахмад өмгөөлөгч, багш нарынхаа зөвлөгөөг сонсох дуртай. Чухал үед зааж зөвлөдөг мэргэжил нэгт ах, эгч, найз нөхөддөө үргэлж талархаж явдаг.

-Өмгөөллийн ажил тань жинхэнэ дурлаж сонирхсон мэргэжил тань мөн үү, хэрэв тийм бол ажил мэргэжлээсээ авч буй сэтгэл догдлол тань юу байдаг бол?

Тийм ээ, өмгөөллийн ажил, эрх зүйч мэргэжил бол миний үнэхээр дурлаж сонирхосон ажил минь гэж бардам хэлж чаддаг. Хэрэв би өмгөөлөгч болоогүй байсан бол магадгүй хууль зүйн сургуулийн эсвэл нийгмийн ухааны багш болох байсан болов уу. Учир нь энэ мэргэжлийн суурь болсон хуулийн онол, нийгмийн ухааны судалгаанууд миний сонирхлыг үргэлж татсаар ирсэн.

Мэргэжлийн хувьд хамгийн их сэтгэл ханамж авдаг, догдлом мөч бол ээдрээтэй хэрэг дээр ажиллаж, судалгаа хийсний үндсэн дээр зөв гаргалгаа олж, хүссэн үр дүндээ хүрэх агшин юм. Мөн хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаа урт хугацаанд үргэлжилдэг тул өмгөөлөгч хүн үйлчлүүлэгчтэйгээ нэгэн баг болж, тэдний итгэлийг хүлээдэг. Тэрхүү итгэл тээсэн харцнаас би хариуцлагыг мэдэрч, ажилдаа сэтгэл зүрхээ зориулахыг эрмэлздэг билээ. Үйлчлүүлэгчийн чин сэтгэлийн талархал бол миний ажлын хамгийн том бахархал юм.

Түүнчлэн залуу эрх зүйч болон туслахууддаа сурч мэдсэнээ зааж зөвлөх, салбарын нөхөдтэйгөө туршлага солилцох замаар хамтдаа үр дүнд хүрэх нь миний хувьд мэргэжлийн хамгийн сэтгэл догдлуулам мөчүүдийн нэг байдаг.

Д.ГЭГЭЭ